Pozwolenie na wytwarzanie odpadów – kiedy firma musi je posiadać?

Wielu przedsiębiorców błędnie zakłada, że obowiązki związane z gospodarką odpadami ograniczają się wyłącznie do wpisu do BDO oraz prowadzenia ewidencji odpadów. W praktyce część zakładów produkcyjnych, warsztatów, firm budowlanych oraz przedsiębiorstw usługowych musi dodatkowo uzyskać pozwolenie na wytwarzanie odpadów.

Brak wymaganej decyzji administracyjnej może skutkować poważnymi konsekwencjami. W trakcie kontroli Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska często okazuje się, że przedsiębiorca od lat prowadzi działalność bez wymaganego pozwolenia, nie zdając sobie sprawy z ciążących na nim obowiązków.

Kiedy zatem pozwolenie na wytwarzanie odpadów jest wymagane i jakie przedsiębiorstwa powinny zweryfikować swoją sytuację?

Czym jest pozwolenie na wytwarzanie odpadów?

Pozwolenie na wytwarzanie odpadów jest decyzją administracyjną wydawaną na podstawie przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska.

Dokument określa warunki prowadzenia działalności powodującej powstawanie odpadów. W decyzji wskazuje się między innymi:

• rodzaje odpadów przewidzianych do wytwarzania,
• maksymalne ilości odpadów,
• sposób magazynowania,
• metody gospodarowania odpadami,
• miejsce prowadzenia działalności,
• wymagania dotyczące ochrony środowiska.

Pozwolenie jest związane z funkcjonowaniem instalacji, a nie samym faktem wytwarzania odpadów.

Kiedy pozwolenie na wytwarzanie odpadów jest wymagane?

Obowiązek uzyskania pozwolenia na wytwarzanie odpadów powstaje wtedy, gdy odpady są wytwarzane w związku z eksploatacją instalacji, a ich ilość przekracza ustawowe progi.

Przedsiębiorca musi uzyskać pozwolenie, jeżeli w ciągu roku powstaje:

• powyżej 1 Mg odpadów niebezpiecznych lub
• powyżej 5000 Mg odpadów innych niż niebezpieczne.

Przekroczenie choćby jednego z powyższych progów powoduje konieczność uzyskania decyzji administracyjnej.

W praktyce obowiązek ten dotyczy wielu zakładów przemysłowych, lakierni, galwanizerni, przedsiębiorstw chemicznych, firm przetwarzających tworzywa sztuczne, zakładów obróbki metali oraz dużych zakładów produkcyjnych.

Co oznacza pojęcie instalacji?

To właśnie pojęcie instalacji budzi najwięcej wątpliwości.

Zgodnie z przepisami instalacją jest stacjonarne urządzenie techniczne lub zespół urządzeń technicznych, których eksploatacja może powodować emisję do środowiska.

Instalacją mogą być między innymi:

• linie technologiczne,
• suszarnie,
• kotłownie,
• lakiernie,
• oczyszczalnie ścieków,
• instalacje produkcyjne,
• instalacje do przetwarzania odpadów.

Jeżeli odpady powstają podczas eksploatacji takich urządzeń, należy przeanalizować, czy nie występuje obowiązek uzyskania pozwolenia.

Jakie odpady są uwzględniane przy obliczaniu progów?

Przy ustalaniu obowiązku uzyskania pozwolenia należy uwzględnić wszystkie odpady wytwarzane w związku z funkcjonowaniem instalacji.

Niebezpieczne mogą być między innymi:

• zużyte oleje,
• sorbenty,
• czyściwo zanieczyszczone substancjami niebezpiecznymi,
• opakowania po substancjach chemicznych,
• odpady lakiernicze,
• szlamy technologiczne.

Do odpadów innych niż niebezpieczne zalicza się przykładowo:

• złom,
• odpady drewna,
• tworzywa sztuczne,
• papier i tekturę,
• odpady opakowaniowe,
• odpady produkcyjne.

Błędy przy klasyfikacji odpadów są jedną z najczęściej spotykanych nieprawidłowości podczas kontroli środowiskowych.

Jak wygląda procedura uzyskania pozwolenia?

Uzyskanie decyzji wymaga przygotowania szczegółowego wniosku zawierającego dane techniczne dotyczące zakładu oraz prowadzonej działalności.

Organ administracji analizuje między innymi:

• rodzaj instalacji,
• charakter procesów technologicznych,
• wielkość produkcji,
• rodzaje odpadów,
• wpływ działalności na środowisko.

W zależności od charakteru przedsięwzięcia konieczne może być również wcześniejsze uzyskanie innych decyzji środowiskowych.

Dlatego przygotowanie dokumentacji warto rozpocząć od kompleksowego audytu środowiskowego przedsiębiorstwa.

Jakie kary grożą za brak pozwolenia?

Prowadzenie działalności bez wymaganego pozwolenia na wytwarzanie odpadów stanowi naruszenie przepisów ochrony środowiska.

W przypadku kontroli przedsiębiorca może zostać zobowiązany do:

• usunięcia naruszeń,
• ograniczenia działalności,
• uzyskania wymaganych decyzji,
• poniesienia administracyjnych kar pieniężnych.

Dodatkowo brak wymaganej dokumentacji często powoduje problemy podczas kontroli WIOŚ, postępowań inwestycyjnych, uzyskiwania finansowania oraz sprzedaży przedsiębiorstwa.

Najczęstsze błędy przedsiębiorców

W praktyce najczęściej spotykane są następujące problemy:

Przedsiębiorca posiada wpis do BDO i zakłada, że spełnił wszystkie obowiązki środowiskowe.

Nie są prowadzone analizy ilości wytwarzanych odpadów.

Błędnie klasyfikowane są odpady niebezpieczne.

Nie dokonuje się oceny, czy odpady powstają w związku z eksploatacją instalacji.

Rozwój przedsiębiorstwa powoduje wzrost ilości odpadów, ale dokumentacja środowiskowa nie jest aktualizowana.

Takie sytuacje są szczególnie częste w przedsiębiorstwach produkcyjnych rozwijających działalność przez wiele lat bez kompleksowego przeglądu obowiązków środowiskowych.

Pozwolenie na wytwarzanie odpadów jest jednym z kluczowych obowiązków środowiskowych przedsiębiorstw eksploatujących instalacje technologiczne. Konieczność uzyskania decyzji zależy przede wszystkim od ilości oraz rodzaju wytwarzanych odpadów.

Przedsiębiorcy często koncentrują się wyłącznie na obowiązkach wynikających z BDO, pomijając wymagania związane z pozwoleniami środowiskowymi. Tymczasem brak wymaganej decyzji może prowadzić do poważnych konsekwencji administracyjnych i finansowych.

Jeżeli mają Państwo wątpliwości, czy działalność wymaga uzyskania pozwolenia na wytwarzanie odpadów, warto przeprowadzić audyt środowiskowy oraz zweryfikować obowiązki wynikające z aktualnych przepisów prawa ochrony środowiska. Eksperci Ekofaktor pomagają przedsiębiorcom w przygotowaniu dokumentacji oraz prowadzeniu postępowań administracyjnych związanych z gospodarką odpadami.

Przeczytaj artykuły o podobnej tematyce:

Rzeczoznawca ds. ochrony środowiska
Na czym polega praca rzeczoznawcy
Obowiązki firmy  z zakresu ochrony środowiska
Jakość w przedsiębiorstwie